|
با اهمیت یافتن موضوع اشتغال جوانان
روستا در محل روستا و در راستای ایجاد یک نهاد قانونی با تلاش مسئولان
روستا و معتمدین «شرکت تعاونی توسعه و عمران روستایی کلات» تاسیس و ثبت
گردید. در این گزارش به اختصار با این شرکت و اقداماتی که تاکنون انجام
گرفته آشنا می شویم.
گزارشی از یک تلاش جمعی و منسجم برای آبادانی یک روستا

با اهمیت یافتن موضوع اشتغال جوانان روستا
در محل روستا و در راستای ایجاد یک نهاد قانونی به منظور ایجاد بستر های
لازم برای تحقق این امر یکی از اقدامات مهمی که در سال ۹۰ با تلاش مسئولان
روستا و معتمدین انجام گرفت تأسیس و ثبت «شرکت تعاونی توسعه و عمران
روستایی کلات» بود. در این گزارش به اختصار با این شرکت و اقداماتی که
تاکنون انجام گرفته آشنا می شویم.
تاریخچه شکل گیری شرکت
در اولین شماره از همین ویژه نامه که در مرداد سال ۱۳۸۹ چاپ شد در مقاله ای
با عنوان «تشکلی برای ایجاد توسعه و پیشرفت» ایده ایجاد یک تشکل مردم نهاد
متشکل از نخبگان سیاسی، اقتصادی، فرهنگی پایه ریزی شد. هدف اصلی این تشکل
ایجاد تحول در امور جاری مردم عزیز کلات که در سه زمینه فرهنگی، اقتصادی و
سیاستی رقم می خورند تعریف شد. توزیع شماره اول ویژه نامه با هدف فضاسازی
بهتر برای دست یابی به خواسته فوق صورت گرفت، اما برای آماده سازی بیشتر
ذهنیتها، در طول زمان اجرای اولین نمایشگاه مصباح الهدی در محرم ۱۳۸۹ نیز
زمینه سازی بیشتر به منظور ایجاد بستر لازم برای شکل گیری این تشکل صورت
گرفت.
نتیجه این زمینه سازی ها جلسه ای بود که در روز جمعه ۲۵ آذر ۱۳۸۹، روز آخر
نمایشگاه برگزار شد. این جلسه با فراخوانی که از قبل طی نامه ای رسمی به
نخبگان فکری، اقتصادی، فرهنگی داده شده بود در ساعت ۹:۳۰ در محل مسجد جامع
بالا منعقد شد. پس از تبادل نظر نخبگان روستا بر سر کم و کیف این تشکل و
ارایه راهکارهای مختلف برای شیوه کارکرد آن، خروجی این جلسه تعیین تعدادی
از افراد مقیم روستا به عنوان اعضای هیات موسس بود.
از ابتدای سال ۱۳۹۰ با پیگیری های دهیاری و شورای اسلامی روستا به منظور
انجام کارهای ثبت شرکت طی جلساتی با حضور معتمدین، تحصیل کرده ها و نیروهای
کارآمد روستا، اعضای این شرکت انتخاب شده و فعالیت های لازم برای ثبت شرکت
انجام شد و نهایتا با جدیت و همت لازم نام تشکل فوق به نام «شرکت تعاونی
توسعه و عمران روستایی کلات گناباد» در نهاد های ذی ربط نامگذاری شد و در
تاریخ ۰۳/۰۵/۹۰ با شماره ثبت ۱۱۱۲ و سرمایه اولیه ثبتی ۱۶.۰۲۰,۰۰۰ ریال
ثبت گردید.
مشخصات اعضاء هیأت مدیره و مدیرعامل شرکت به شرح زیر تعیین گردیدند:
۱- غلامرضا مرادی کلات (رئیس)
۲- محمد تاج بخش(نایب رئیس)
۳- حسین شرفی(منشی)
۴-حسین شرفی(مدیر عامل)
۵- محمد قامتی (بازرس)
با ثبت شرکت جایگاهی مستقل و حقوقی برای پیگیری بسیاری از خواسته های جوانان و ساکنین روستا شکل گرفت.
ورود شرکت به فاز اجرایی
ثبت شرکت گام شروع و شاید بتوان گفت مهمترین گام در تحقق این آرزو بود. اما
همان طور که مسلم است کارها به همین جا ختم نمی شود و در گام های بعدی
باید به سمت عملیاتی کردن کارهای شرکت پیش رفت. گام های بعدی تحقق بخشیدن
جایگاه واقعی شرکت با عهده داری فعالیت هایی در عمل و دنیای واقع است و تا
زمانی که شرکت دست به عمل نزده و کار خود را شروع نکند و ظهور خارجی پیدا
نکند کارایی لازم خود را پیدا نکرده است. لذا پیگیری کارهای بعدی شرکت با
هدف تعریف پروژه هایی اجرایی برای شرکت در دستور کار دهیاری و شورای اسلامی
روستا قرار گرفت.
به منظور اطلاع همشهریان عزیز به صورت کوتاه نمونه هایی از فعالیت های انجام شده توسط این شرکت را در زیر بیان می کنیم:
پروژه اول: همانطور که مستحضرید در سالهای اخیر پروژه
ایجاد زیرساخت فاضلاب روستایی در روستا در حال انجام است. این پروژه تاکنون
به لحاظ اقتصادی زمینه اشتغال بسیاری از همشهریان را با هدف تامین نیرو
کاری این پروژه مهیا کرده است، اما معمولا بسیاری از کارهای مدیریتی این
پروژه بر عهده شرکت های غیر بومی بوده است و نیروهای بومی روستا بسیار اندک
و انگشت شمار در آن مشارکت داشته اند. اکنون با شکل گیری شرکت تعاونی
توسعه و عمران روستایی کلات گناباد و عضویت تعداد زیادی از جوانان روستا در
این شرکت با پشتوانه جایگاه حقوقی این شرکت پتانسیل لازم برای حضور آنان
در پذیرفتن نقش های جدی تر در این پروژه و یا پروژه های مشابه ایجاد شده
است. لذا در اولین اقدام، شرکت قسمتی از پروژه جمع آوری فاضلاب روستا را
بعنوان پیمانکار از اداره آب و فاضلاب روستایی به پیمان برداشته که جوانان و
نیروهای بیکار روستا که در این شرکت عضویت دارند در حال انجام این طرح
هستند. این قرارداد برای شرکت علاوه بر توجیه اقتصادی، اشتغالزایی جوانان و
خودباوری نیروهای بومی منطقه را نیز به همراه داشته است تا بدانند که می
توانند با مشارکت و تعامل، کارهای بزرگی را به سرانجام برسانند.
پروژه دوم: پروژه بعدی که با جدیت توسط شرکت دنبال می شود
ایجاد یک کارگاه تولید البسه می باشد. برای تحقق این امر ۲۵ نفر از افراد
واجد شرایط جهت دریافت وام اشتغالزایی در غالب اجرای این طرح در روستای
کلات و با محوریت و مدیریت شرکت تعاونی معرفی شده اند که طرح نیز انشاء
الله بزودی راه اندازی خواهد شد. با احداث این کارگاه امکان اشتغال برای
بیست نفر به شکل مستقیم فراهم می شود.
در همین جا از افرادی که حاضر به شرکت در این کار شدند تشکر فراوان می شود.

پروژه سوم: پروژه ساخت بارانداز محصولات کشاورزی است که
قرار است در یکی از روستاهای پرجمعیت در یک منطقه روستایی اجرا شود. این
پروژه که با اعتبارات دفتر روستایی استانداری خراسان رضوی تصویب شده و با
حمایت شرکت تعاونی های دهیاری های بخش کاخک و انجام می شود در نظر دارد به
عنوان یک بنگاه اقتصادی برای خرید محصولات کشاورزان بدون واسطه های اضافی
نقش خود را ایفا کند.
پروژه های دیگر: شرکت تعاونی در تلاش است با اخذ مجوزهای لازم برای بسته
بندی خشکبار، گیاهان دارویی و ادویه جات و همچنین پروژه بازیافت ضایعات
پلاستیک با نام شرکت تعاونی توسعه و عمران روستایی کلات گناباد زمینه لازم
برای ورود جدی به عرصه صنعت را نیز کلید بزند. برای تحقق این منظور علاوه
بر خریداری زمین مورد نیاز برای طرحهای فوق که در حال حاضر شرکت پیگیر اخذ
پروانه ساختمانی از طرف دفتر فنی فرمانداری است، همچنین برابر صورت جسله
کارگروه اشتغال شهرستان و استان تامین تسهیلات مورد نیاز طرح از محل
اعتبارات بانک کشاورزی نیز در دست اقدام می باشد.پروژه های عملیاتی شده فوق
علاوه بر وارد کردن شرکت به فاز اجرا زمینه ساز احساس نیاز به ایجاد
بسترها و زیرساخت های جدیدی در روستا نیز شده است به گونه ای که دهیاری و
شورای اسلامی روستا به شدت پیگیر ایجاد یک ناحیه صنعتی در محل روستا می
باشند که گزارش روند کلی پیگیری های لازم برای این امر در مقاله ی جداگانه
ای در همین ویژه نامه آورده شده است. ضمنا علاقه مندان به سرمایه گذاری و
خرید سهام در این شرکت می توانند به اعضای هیئت مدیره مراجعه نمایند.
اعضای هیات مدریره شرکت توسعه و عمران روستای کلات منتظر شنیدن انتقادات و پیشنهادات شما هستند.
به امید آنکه کلات با شکل گیری این شرکت سربلندی خویش را که حکایت از نام بلند آن دارد را باز یابد.
پیوستن قریب الوقوع کلات به روستاهای دارای ناحیه صنعتی!
شرکت تعاونی توسعه و عمران روستا از اولین
روز تأسیس، پی گیری های مجدانه خود برای اخذ مجوز ناحیه صنعتی کلات را
آغاز کرده که تا کنون بخش قابل توجهی از استعلام های مورد نیاز برای زمین
این ناحیه اخذ گردیده و پیگیری ها به طور جدی برای ادامه کار و تحصیل بودجه
لازم ادامه دارد.
در این مقاله به بحث ضرورت این ناحیه و کارهای انجام شده برای تحقق آن پرداخته شده است.
ضرورت ایجاد ناحیه صنعتی کلات
هدف اصلی بشر، انسان شدن و توسعه وجودی خود اوست، اما این هدف امروزه تحت
الشعاع فرهنگ منحط غرب به توسعه امکانات و کارها تقلیل یافته و رسالت اصلی
انسان ها از یاد رفته است. این امر در روزمرگی شهرها بیشتر نمود داشته و
غفلت بالاتری ایجاد کرده است و نیروی عظیم نهفته در ذات انسان ها را به سمت
تنوع طلبی و زیاده خواهی سوق داده است و لذا موضوع اقتصاد را در چشم مردم
بسیار بزرگ کرده است. اقتصاد به عنوان یکی از سه رکن اصلی زندگی بشر می
بایست در راستایی جهت دهی شود که آرامش فکری فرد را برای پرداختن او به
بندگی خدا و توسعه وجودی خویش مهیا کند نه اینکه خود هدف انسان شود.
متاسفانه مردمان روستا نیز به خاطر آموزش نامناسب سیستم آموزشی جامعه و
همچنین تاثیرهای نابجایی که از برخی همشهریان شهرنشنین خود پذیرفته است، در
عقب نماندن از این تنوع طلبی و زیاده خواهی دست به مهاجرت به شهرها می
زنند که خود عامل بسیاری از مشکلات پیش آمده برای آنها در مسیر رفتن به
شهرها و یا در زندگی کردن آنها در شهرها شده است که همه ما روزبه روز شاهد
نمود های آن در همین فضای کوچک روستای خودمان هستیم. 
آنچه مسلم است این است که در نخستین گام باید این نوع نگرش به دنیا در
انسانها تغییر کند و بستر لازم برای انجام فرهنگ سازی به منظور تغییر نگرش
انسان ها ایجاد شود، اما از آنجایی که ما در دنیای واقعیت ها زندگی می
کنیم، می بایست از کانال همین دنیای واقع به هدف مورد نظر برسیم. زندگی در
شهر به خاطر همه مشغله های آن و غفلت های سنگین سایه افکنده بر فضای ذهن
های مردمش فضای تغییر نگرش در آنها را بسیار سختر کرده است و ماندن در
روستا و فضای آرام و کم دغدغه تر روستا می تواند در چنین وضعیتی مطلوبیت
ذاتی داشته باشد. پس در چنین فضایی مساله اول نگه داشتن جمیعت کنونی در
روستا و در حالت خوشبینانه تر برگرداندن افراد مهاجرت کرده به روستا می
باشد.
در وضعیت کنونی با نسل تربیت یافته به شیوه غلط امروزی، کشاورزی سنتی روستا
و ناتوانی اقتصاد آن در جذب این نیروی بیکار و یا با توقع بالا باعث می
شود نتوان به هدف تثبیت جمعیت در روستا نائل آمد مگر اینکه جاذبه های شهری
یا فضای پرجاذبه کار صنعتی در روستا نیز مهیا شود تا در کنار کار تولید
کشاورزی، شغل دیگری نیز وجود داشته باشد تا در هنگام ضرورت بتواند پاسخگوی
نیازهای فرد باشد. لذا در این شرایط تنوع بخشی به ظرفیت های اشتغال در
مناطق روستایی و توسعه مشاغل متناسب با تغییرات اجتماعی – اقتصادی و محیطی
ضرورت یافته است.
بنابراین ضرورت ایجاد ناحیه صنعتی در روستاهای منطقه جنوب گناباد بخصوص
روستای کلات که با کاهش منابع طبیعی مثل نزولات جوی روبرو هستند احساس می
شود.
نتیجه این بحث این است که ایجاد صنایع روستایی در روستای کلات میتواند
موجب متنوع ساختن اقتصاد مردم روستا، افزایش ارزش افزوده تولیدات کشاورزی
آنها، ایجاد اشتغال پایدار در روستا، و در نهایت کاهش مهاجرت روستایی باشد.
اما آنچه مسلم است آن است که ایجاد صنعت در روستا به دلیل فراهم نبودن زیر
ساخت های لازم آن با مشکلات عدیده ای روبرواست لذا ایجاد یک ناحیه صنعتی که
در آن امکانات اولیه برای ایجاد واحد های صنعتی مهیا باشد می تواند از گام
های اولیه برای آوردن صنعت به روستا باشد.
البته شایان ذکر است که روستای کلات به دلیل واقع شدن در کنار جاده
ترانزیتی ۹۱ -۹۵ که محل اتصال دو جاده ترانزیتی اصلی کشور یعنی جاده زاهدان
به مشهد و جاده کرمان و بندر به مشهد است و موقعیت استراتژیک خاص آن نسبت
به روستا های اطراف و جمعیت بالای آن و کشاورزی پررونق تر آن حتی نسبت به
شهرهای کناری مثل کاخک از جایگاه بسیار مناسب تری برای ایجاد یک منطقه
صنعتی می باشد. ناحیه صنعتی روستای کلات با وجود روستاهای پرجمعیت و با
فاصله کم در شرق و غرب و جنوب این روستا و به دلیل مرکزیت جغرافیایی روستای
کلات برای آنها میتواند نوید دهنده رونق در این روستا ها نیز باشد.
اهداف ناحیه صنعتی روستایی براکوه- کلات
با توجه به توضیحاتی که گذشت اهداف ناحیه صنعتی روستایی کلات را می توان به صورت زیر خلاصه نمود.
۱- کمک به توسعه اقتصادی، اجتماعی منطقه روستایی کلات که مقدمه توسعه وجودی انسان ها نیز هست.
۲- کمک به ایجاد و توسعه صنایع کوچک تبدیلی و تکمیلی بخش کشاورزی و صنایع
دیگر روستایی در منطقه روستایی کلات برای بالابردن بهره وری محصولات
کشاورزی، کم شدن دست واسطه ها و رفتن سود محصولات به جیب خود کشاورزان.
۳- بالا بردن میزان اشتغال در منطقه روستایی کلات و جلوگیری از مهاجرت های بی رویه مردم این منطقه به شهرهای اطراف.
۴- کاهش گردش کار اداری و اخذ استعلامات از ادارات مختلف.
۵-کاهش هزینه های ثابت سرمایه گذاری از طریق تامین بخشی از امکانات زیربنایی مورد نیاز کارگاه ها.
۶- تقویت ارتباط بین واحدهای تولیدی مستقر در ناحیه و مبادله اطلاعات فنی و مشاوره ای بین آنها.
۷- دسترسی آسان به امکانات زیربنایی از قبیل آب و برق و جاده.
۸- جلوگیری از آلودگی های زیست محیطی با انتخاب مناسب و کارشناسانه و به دور از بی برنامه گی کنونی در منطقه.
۹- جلوگیری از تخریب بی رویه زمین های منابع ملی و به ویژه زمین های کشاورزی منطقه.
۱۰- کوتاه شدن زمان احداث تا بهره برداری واحدهای تولیدی در این منطقه صنعتی روستایی.
دلایل توجیه اقتصادی برای ایجاد ناحیه صنعتی کلات
با توجه به دلایل زیر از لحاظ اقتصادی ایجاد ناحیه صنعتی روستایی کلات قابل توجیه است:
- قرار گرفتن این ناحیه در حاشیه جاده بین شهرستانی گناباد -فردوس و دو
استان خراسان رضوی و جنوبی و مسیر ورودی استان ها و بنادر جنوبی کشور از
نظر حمل و نقل و منابع موجود
- برخورداری از آب و هوای کوهستانی مطلوب نسبت به مرکز شهرستان گناباد
- علاقه فراوان افراد بومی حاضر به سرمایه گذاری و ایجاد اشتغال پایدار در
روستاهای کلات، محمد آباد، فخ، دیسفان، خانیک، سقی و روچی که در فاصله
حداکثری ۷ کیلومتری این ناحیه صنعتی واقع شده اند.
- با ایجاد این ناحیه صنعتی، روند توسعه روستاهای فوق با اشتغال زایی و ایجاد امید به زندگی، فراهم خواهد شد.
اقدامات اجرایی انجام شده برای ایجاد ناحیه صنعتی کلات
دهیاری و شورای اسلامی کلات با انجام مطالعات اولیه، طرح ناحیه صنعتی
روستایی براکوه – کلات و تهیه کتابچه طرح را به انجام رسانده است. این طرح
به دستگاه های ذیربط شامل شرکت محترم شهرک های صنعتی خراسان رضوی جهت صدور
مجوز ناحیه صنعتی روستایی، فرمانداری محترم شهرستان گناباد و مدیریت محترم
جهاد کشاورزی شهرستان گناباد جهت واگذاری زمین مورد نیاز به دهیاری کلات،
ارایه شده است. ضمنا استعلامات لازم از مراکز مختلف مثل استعلام از سازمان
جهاد کشاورزی استان، سازمان مسکن و شهرسازی استان، سازمان حفاظت محیط زیست
استان، شرکت آب منطقه ای، شرکت برق منطقه ای، شرکت گاز، شرکت مخابرات، راه و
ترابری و سایر استعلام های مورد نیاز انجام شده است. شایان ذکر است که هر
یک از این استعلامات خود نیاز به صرف وقت، هزینه و انرژی زیادی دارد.
طرح های کارشناسی شده برای اجرا در ناحیه صنعتی کلات
فاز بعدی کار تعریف و کارشناسی طرح های اجرایی در این ناحیه است. بحمدالله
تا کنون تعداد زیادی از همشهریان مقیم و غیر مقیم کلات طرح های مفید و
عملیاتی خود را برای اجرا در ناحیه صنعتی کلات ارایه کرده اند. که در زیر
به چند نمونه از آنها که طی نامه ای به استحضار فرماندار شهرستان گناباد
نیز رسیده است را مرور می کنیم.
طرحهایی که قابلیت اجرایی در منطقه ناحیه صنعتی خصوصی روستای کلات دارد و
با سرمایه گذاران مربوطه نیز مذاکره گردیده به شرح ذیل می باشد .
۱- طرح بسته بندی گیاهان دارویی ، خشکبار و ادویه جات .
مجری طرح : شرکت تعاونی توسعه و عمران روستایی کلات گناباد .
اقدامات انجام شده برای این طرح :
- اخذ جواز تاسیس از اداره صنایع و معادن شهرستان گناباد
- خرید زمین در محدوده شهرک صنعتی خصوصی کلات
- پیگیری و اخذ استعلامات مربوطه جهت پروانه ساختمانی از دفتر فنی فرمانداری محترم گناباد
نتیجه طرح:
با همکاری فرماندار محترم جناب آقای مهندس صفایی تصویب تسهیلات مورد نیاز
طرح در کمیته اشتغال استان انجام و موافقت پرداخت تسهیلات جهت طرح فوق
ازاداره کل مطالعات اقتصادی بانک کشاورزی تهران اخذ گردیده و ابلاغیه آن
به استان و شهرستان ارسال گشته است.
۲-طرح بازیافت ضایعات پلاستیک :
مجری طرح: شرکت تعاونی توسعه و عمران روستایی کلات گناباد .
اقدامات انجام شده برای این طرح :
- اخذ جواز تاسیس از اداره صنایع و معادن شهرستان گناباد
– خرید زمین مورد نیاز این طرح در محدوده شهرک صنعتی خصوصی کلات .
۳- طرح تولید البسه با راهنمایی و تشویق فرماندار محترم :
مجری طرح: شرکت تعاونی توسعه و عمران روستایی کلات گناباد
اقدامات انجام شده برای این طرح :
- تهیه مکان و فضای مورد نیاز موقتی این کارگاه (فعلا دبیرستان امام رضا
(ع) روستای کلات که تعطیل است و در اختیار پایگاه بسیج خواهران است با
هماهنگی ها و توافقات انجام شده برای شروع این طرح در نظر گرفته شده است.)
- تاکنون جهت تامین اعتبار طرح معرفی تعداد ۳۵ نفر از افراد واجد شرایط
دریافت تسهیلات خود اشتغالی از سوی کمیته امداد امام (ره) که تاکنون پرونده
۲۰ نفر از آنها در بانک تجارت قابل پرداخت است که مراحل اخذ سفته و ضمانت
های آن در حال انجام می باشد.
۴-طرح تولید مفتول ، سیم خاردار ، میخ ، پیچ و دیگر ابزار آلات :
مجری طرح: علاقه مندان بومی سرمایه گذار
اقدامات انجام شده برای این طرح :
با سرمایه گذار و مجری طرح مذاکره گردیده و ایشان اعلام آمادگی اجرای این طرح را دارد .
۵-طرح تولید و تصفیه روغن ماشین از روغن سوخته
۶- طرح تولید قاب عکس
مجری طرح: آقای مهدی نوری
اقدامات انجام شده برای این طرح
با سرمایه گذار و مجری این طرح مذاکره گردیده و با توجه به اینکه ایشان در
مشهد و کرج در حال تولید این محصول می باشد آمادگی احداث و راه اندازی و
اجرای این طرح را در زادگاهش نیز اعلام نموده است.
۷-طرح تولید رول و ورق کارتن از بازیافت کاغذ باطله و کارتونهای ضایعاتی :
مجری طرح: آقای جهاندار
اقدامات انجام شده برای این طرح:
با آقای جهاندار که مجری و سرمایه گذار طرح هستند و فعلا در تهران در
راستای اینگونه محصولات فعالیت می نماید مذاکره گردیده و ایشان اعلام
آمادگی نیز نموده است
۸-طرح تولید و فراوری و بسته بندی ترشیجات ، خیار شور و دیگر مواد غذایی و گیاهی :
مجری طرح: آقای علی برمکی
اقدامات انجام شده برای این طرح: با مجری و سرمایه گذار آقای علی برمکی بحث
و مذاکره گردیده و ایشان اعلام آمادگی سرمایه گذاری و حتی در املاک شخصی
خودشان نموده است .
۹- طرح شما
مجری: کلاتی های علاقه مند به پیشرفت زادگاه شان
اقدامات انجام شده برای این طرح: همه این زیر ساخت ها آماده شده است تا شما نیز در این طرح سرمایه گذاری کنید.
منبع سایت :
» کلات سرزمینی بر فراز
;
|